Mijn twee cent

Minor setback

Exit Oumar. Helaas heb ik van hem als collega afscheid moeten nemen. Hij is als leraar filosofie officieel in overheidsdienst bij de Senegalese overheid, en dan mag je niet op een ambassade werken. Voor mij erg jammer, want hij was mijn tolk, adviseur, voornaamste bron van kennis voor het programme islam en ook gewoon een hele aardige kerel. Voor hem helemaal jammer, want hij was erg gemotiveerd en heel erg geschikt. Maar het is even niet anders.

Ik ben nu dus in m’n eentje, maar hopelijk tijdelijk want we gaan zoeken naar een vervanger. Dat betekent nogal wat, want de islam-wetenschappers die ik zou gaan bezoeken met Oumar moet ik nu dus alleen gaan ontmoeten. Mijn frans is redelijk, maar de voornaamste barrière is dat zo’n wetenschapper heel heel veel weet van de islam hier en ik heel heel weinig. Ik ben erg benieuwd hoe het gesprek zal gaan!

Jarig in de Senegalese winter

Ondertussen is mijn verjaardag voorbij, en ben ik een heleboel felicitaties en gelukwensen rijker. Hartelijk bedankt allemaal, ook degenen die op het Ecuagal-feest waren! Het was een bijzondere ervaring om 28 januari met 25 graden celcius mee te maken… Astou, de moeder van mijn thuisfamilie hier had een heel mooi bordje eten speciaal voor mij gemaakt, met op een bed van salade 2 prachtige vissen (!), patat, tomaatjes en saus. Ik ga er nog een foto van uploaden. En ik heb een auto-ongeluk gehad op mijn verjaardag! Het was gelukkig niet ernstig, maar het geeft wel de mogelijkheid iets te vertellen over het verkeer hier in Dakar.

Het verkeer in drie woorden

Het verkeer in deze stad zou je kunnen samenvatten in drie woorden: chaos, chaos en chaos. Iedereen doet waar ie zin in heeft, behalve een vaag besef van rechts aanhouden is er eigenlijk niet duidelijk sprake van enig besef van het fenomeen verkeersregels. Er zijn om te beginnen geen verkeerslichten, als je een kruising nadert geef je eventueel een klein toetertje om je komst aan te duiden, verder is het een kwestie van doorrijden tot een bijna-botsing. Ik zeg auto, maar ik moet onmiddelijk even melding maken van ezeltjes en paardjes met wagentjes erachter die hier en daar ook deel uitmaken van het verkeer. Grote kruisingen hebben als erfenis uit de koloniale periode (veronderstel ik) mooie franse rotondes, waarbij wederom geen voorrangsregels lijken te bestaan. Doorrijden tot een bijna-botsing.

Om over te steken op een drukke weg moet je dan ook behoorlijk wat durf hebben, alhoewel je best regelmatig van een auto voorrang krijgt en er wel zebrastrepen zijn getekend hier en daar. Ook zijn er over de wat betere wegen hier en daar voetgangersbruggen, die om onverklaarbare redenen massaal worden genegeerd. Het lijkt simpelweg een lokale sport om ook op wegen waar de auto’s 70 tot 100 km per uur rijden te gaan lopen oversteken.

Toeterende taxi’s

Lang niet iedereen heeft een auto, en de gemiddelde auto’s bevindt zich ook in redelijk verfomfaaide staat. Het is in Senegal sinds een jaar of wat niet meer toegestaan auto’s in te voeren die ouder zijn dan 5 jaar, maar de effecten van die regel zijn nog niet echt te merken. Ongeveer een kwart van alle auto’s die je ziet is zwart-geel gekleurd en heeft ergens het label ‘taxi’. Ze hebben een bonte variëteit aan pimp-kenmerken. Op veel taxi’s staat de naam van de marabout of de khalife général van de chauffeur gekalkt. Dat zijn de religieuze leiders van de broederschappen, waartoe het meerendeel van de Senegalezen behoort. Ook knipperen er aan alle kanten blauwe en rode LED-lampjes en zijn veel taxi’s voorzien van een speciale sirene-achtige toeter.

Wanneer je als blanke ergens staat te wachten, bijvoorbeeld op de bus, komen er in 5 minuten gegarandeerd een taxi of 10 langs die je een uitnodigend toetertje toetoeteren. Een taxiritje kost overigens zo’n 1,50 à 2,00 euro voor een ritje van 20 minuten, alhoewel de prijs aanvankelijk 3 tot 5 keer hoger zal liggen. Een rit is vervolgens een ware dodenrit, taxi-chauffeurs zijn de aller allerergsten en nemen als ze een passagier hebben elk stoepje, gaatje en straatje dat hen een paar meter voorsprong geeft op de rest. Luid toeterend wordt er een minuut later vervolgens een jammerklacht geuit dat de medeweggebruiker totaal geen gevoel voor verkeersorde heeft… Overigens geen zorgen over de veiligheid, want door de gruwelijke chaos komt de gemiddelde snelheid bijna nergens echt gevaarlijk hoog.

Mijn ongeluk

Terug naar het ‘ongeluk’. Oumar, mijn ex-collega en vriend h.t., was onderweg om mij vlakbij mijn huis af te zetten. We wilden van een zandweg naar een half-zand-half-asfalt weg gaan toen een jongeman in een grijze mercedes plotseling van rechts aan kwam vliegen en onze voorkant een deuk in zijn zijdeur butste. Een lange discussie met de jongeman volgde, want hoewel hij van rechts kwam en wij op een grotere weg invoegden was zijn rijstijl wel duidelijk de oorzaak. Bovendien was hij meteen 20 meter doorgereden en had daar geparkeerd, waardoor de politieman die al snel ter plaatse was de situatie niet meer ‘onbevooroordeeld’ beoordelen kon. Hij tekende nog wel de positie van onze auto af met een steen, maar dat had eigenlijk weinig zin.

De jongeman wilde geld, maar Oumar had geen zin in de enorme papieren rompslomp van de verzekering. De politie, die af en toe hard fluitend wegrende om het verkeer op het nabijgelegen kruispunt te regelen, bleek weer eens zo corrupt als wat. Uiteindelijk wist Oumar de opgewonden jongen af te schepen met 6000 franc, ongeveer 11 euro. De politieman liep met de jongeman mee, en nam een gedeelte van het geld van hem over omdat de jongeman geen autopapieren bij zich had. De politieman ging dat geld zelf houden voor de duidelijkheid, met het dreigement dat hij de jongeman anders zou gaan bekeuren voor rijden zonder papieren.

La corruption

Al eerder waren we aangehouden bij controles. Oumar gaf toen zijn autopapieren en liet subtiel maar zichtbaar voor oom agent zijn hand met daarin het pasje dat hem als ambtenaar (leraar) identificeerde op het stuur van de auto rusten. De politieman wist niet hoe snel hij de papieren weer terug moest geven. Oumar legde later uit dat hij waarschijnlijk aangehouden was omdat zijn auto heel erg stoffig was. Dan hoopt oom agent dat je een lange reis hebt gemaakt en even snel de auto hebt gepakt om wat boodschappen te doen, zonder dat je papieren mee hebt genomen of met papieren die misschien verlopen zijn. Dan kan oom agent namelijk wat geld verdienen. “La corruption” noemen ze het hier. En het is “partout”. Je kunt maar beter voor de overheid werken.

Update: Het plaatje is genomen bij de kust en heeft absoluut niets met het onderwerp te maken. Dit om misverstanden te voorkomen.